Оцінка нового осмотично-об’ємного індексу сечі як швидкого та недорогого маркеру для певних захворювань нирок

Відкритим питанням залишається оцінка стану пацієнта при різноманітних захворюваннях нирок, використовуючи недорогі лабораторні методи. Метою цього дослідження була оцінка діагностичного інструменту, осмотично-об’ємного індексу сечі, що розраховується на основі щільності сечі і щогодинного діурезу. Проведено ретроспективне дослідження медичної документації 86 пацієнтів відділення інтенсивної терапії (34  – з нецукровим діабетом, 30  – з гострою нирковою недостатністю, 22  – з хронічною нирковою недостатністю), а також проспективне дослідження за участю 22 здорових осіб без патології нирок. Зразки сечі відбирали тричі протягом трьох послідовних годин; значення запропонованого індексу та об'єм кожної фракції вимірювали та усереднювали. Однофакторний дисперсійний аналіз використовувався для оцінки впливу досліджуваних груп пацієнтів на показник запропонованого індексу, статистична значимість різниці між величинами була оцінена критерієм Фішера (p < 0,01). Між досліджуваними групами спостерігалась статистично достовірна різниця щодо запропонованого індексу (p<0,01), в той час як у здорових осіб вона коливалася від 8,0 до 12,0. При нецукровому діабеті індекс різко знижувався, набуваючи значень нижче 1,0. На початковій стадії гострої ниркової недостатності індекс зростав (22,0 ± 5,5), а на стадії поліурії знижувався до 2,0. Хронічна ниркова недостатність характеризувалася зниженням запропонованого показника (4,2 ± 2,1). Отже, осмотично-об’ємний індекс сечі  – це динамічний індикатор ефективності виділення та концентрації ниркової функції, який може застосовуватися у польових госпіталях, де немає необхідного лабораторного обладнання та реагентів та відома історія споживання, затримки та втрати води пацієнтом. При порушенні функції нирок цей показник може істотно коливатися від 0,02 до 30. Простота методу, його неінвазивність, а також інформативність заслуговують на впровадження цього маркера в клінічну практику

ниркова недостатність; нецукровий діабет; щільність сечі; швидкість діурезу; осмотичнооб'ємний індекс сечі

https://doi.org/10.61751/ijmmr/1.2024.15

[1] Ronco C, Bellomo R, Kellum JA, Ricci Z, editors. Critical care nephrology. 3rd ed. Philadelphia: Elsevier; 2019. 1411 p.

[2] Hnativ Y, Korda M. Syndrome of hyperosmolar hypohydration in the experiment: Features of disorders of vital functions of rats with disorders of homeostasis of varying severity. Bull Med Biol Res. 2021;3(4):13–18. DOI: 10.11603/bmbr.2706-6290.2021.4.12754

[3] Kidney Disease: Improving Global Outcomes (KDIGO) Acute Kidney Injury Work Group. KDIGO Clinical Practice Guideline for Acute Kidney Injury. Kidney Inter Suppl. 2012; 2:1–38.

[4] Kidney Disease: Improving Global Outcomes (KDIGO) CKD Work Group. KDIGO 2012 Clinical Practice Guideline for the Evaluation and Management of Chronic Kidney Disease. Kidney Inter Suppl. 2013; 3:1–50.

[5] Jin R, Grunkemeier GL, Brown JR, Furnary AP. Estimated glomerular filtration rate and renal function. Ann Thorac Surg. 2008;86(1):1–3. DOI: 10.1016/j.athoracsur.2008.05.007

[6] Hojs R, Bevc S, Ekart R, Gorenjak M, Puklavec L. Serum cystatin C as an endogenous marker of renal function in patients with chronic kidney disease. Ren Fail. 2008;30(2):181–86. DOI: 10.1080/08860220701810315

[7] Chang DR, Yeh HC, Ting IW, Lin CY, Huang HC, Chiang HY, et al. The ratio and difference of urine protein-to-creatinine ratio and albumin-to-creatinine ratio facilitate risk prediction of all-cause mortality. Sci Rep. 2021;11:7851. DOI: 10.1038/s41598-021-86541-3

[8] Pradella M, Dorizzi RM, Rigolin F. Relative density of urine: Methods and clinical significance. Crit Rev Clin Lab Sci. 1988;26(3):195–42. DOI: 10.3109/10408368809105890

[9] Wilson LA. Urinalysis. Nurs Stand. 2005;19(35):51–54. DOI: 10.7748/ns2005.05.19.35.51.c3865

[10] Minton DM, O'Neal EK, Torres-McGehee TM. Agreement of urine specific gravity measurements between manual and digital refractometers. J Athl Train. 2015;50(1):59–64. DOI: 10.4085/1062-6050-49.3.47

[11] Robertson GL. Diabetes insipidus. Endocrinol Metab Clin North Am. 1995;24(3):549–72. DOI: 10.1016/S0889-8529(18)30031-8

[12] Hnativ Y. Osmotically volumetric urine index in early recognition and evaluation of the central diabetes insipidus correction efficiency. J Educ Health Sport. 2021;11(11):58–66. DOI: 10.12775/JEHS.2021.11.11.004

[13] The World Medical Association. Declaration of Helsinki: Ethical Principles for Medical Research Involving Human Subjects [Internet]. [cited 2024 May 1]. Available from: https://www.wma.net/what-we-do/medical-ethics/declaration-of-helsinki/  

[14] Armstrong LE, Soto JA, Hacker FT Jr, Casa DJ, Kavouras SA, Maresh CM. Urinary indices during dehydration, exercise, and rehydration. Int J Sport Nutr. 1998;8(4):345–55. DOI: 10.1123/ijsn.8.4.345

[15] Dorizzi R, Caputo M. Measurement of urine relative density using refractometer and reagent strips. Clin Chem Lab Med. 1998;36(12):925–28. DOI: 10.1515/CCLM.1998.160

[16] Barton SJ, Holmes SS. A comparison of reagent strips and the refractometer for measurement of urine specific gravity in hospitalized children. Pediatr Nurs. 1998;24(5):480–82.

[17] Costa CE, Bettendorff C, Bupo S, Ayuso S, Vallejo G. Comparative measurement of urine specific gravity: reagent strips, refractometry and hydrometry. Arch Argent Pediatr. 2010;108(3):234–38. DOI: 10.1590/S0325-00752010000300009 

[18] de Buys Roessingh AS, Drukker A, Guignard JP. Dipstick measurements of urine specific gravity are unreliable. Arch Dis Child. 2001;85(2):155–57. DOI: 10.1136/adc.85.2.155 

[19] Casa DJ, Armstrong LE, Hillman SK, Montain SJ, Reiff RV, Rich BS, et al. National athletic trainers' association position statement: fluid replacement for athletes. J Athl Train. 2000;35(2):212–24.

[20] Capatina C, Paluzzi A, Mitchell R, Karavitaki N. Diabetes insipidus after traumatic brain injury. J Clin Med. 2015;4(7):1448–62. DOI: 10.3390/jcm4071448

[21] Souza ACP, Zatz R, Oliveira RB, Santinho MAR, Ribalta M, Romão JE Jr, Elias RM. Is urinary density an adequate predictor of urinary osmolality? BMC Nephrol. 2015;16:46. DOI: 10.1186/s12882-015-0038-0

[22] Leech S, Penney MD. Correlation of specific gravity and osmolality of urine in neonates and adults. Arch Dis Child. 1987;62(7):671–73. DOI: 10.1136/adc.62.7.671

[23] Voinescu GC, Shoemaker M, Moore H, Khanna R, Nolph KD. The relationship between urine osmolality and specific gravity. Am J Med Sci. 2002;323(1):39–42. DOI: 10.1097/00000441-200201000-00007